Hogere zelf of niet?

In veel spirituele bewegingen wordt gesproken over een hogere zelf. Een laag van jezelf die als een soort verder ontwikkelde bewustere versie jouw helpt.

Inzichten en inspiratie

In vorige blogs is er al uiteengezet dat de persoon een fictieve verschijning zonder substantie is. Waar komen dan die bijzondere inzichten vandaan of inspiratie? Ze lijken vanuit het niets te komen en net zo snel weer te verdwijnen.

In onze ervaring lijkt het alsof wij leven in een biologisch lichaam. Het lichaam is intelligent voorbij aan de conceptuele wereld van de persoon. Je hoeft daarvoor alleen maar te kijken naar de wetenschap en hoe weinig deze nog weet over het brein.

Het lichaam

Het lichaam leeft, denkt, haalt adem, voelt & zoveel meer. De afgescheiden persoon of het ego heeft hier geen controle over en betekent hier niets in.

In bepaalde hindoeïstische stromingen wordt erkend dat het fysieke lichaam kennis met zich mee draagt. In het westen hebben wij dit vertaald naar hogere zelf wat helaas vaak de plank misslaat.

Hoger is misleidend

De persoon is wederom aan de haal gegaan met een conceptuele representatie van de werkelijkheid. Er is niks lager of hoger in deze kwesties. Er is puur dat wat is. De persoon wil graag een hogere zelf hebben een aspect waar die trots op kan zijn. Het ego of de persoonlijkheid hoopt dan dus ook dat de ‘hogere zelf’ er speciaal is om hem of haar te helpen op het spirituele pad.

Natuurlijke intelligentie

Van nature is het lichaam intelligent. De natuur is immers datgene wat moeiteloos al het werk lijkt te doen. De afgescheiden persoon ofwel het ego heeft zichzelf wijsgemaakt dat het invloed heeft en altijd zal hebben. Dit is waarom veel mensen moeite hebben met meditatie. Je komt er dan namelijk achter dat je helemaal geen invloed hebt, zoals ademhalen essentieel voor het lichaam is en totaal automatisch en onpersoonlijk gebeurt.

Dat wat is

Er is gewaarzijn over dat wat is. De rest is een verhaal, en verhalen zijn mooi zolang duidelijk is dat het niet waar is. Het verhaal van het hogere zelf lijkt voor mij voor veel verdeling en verwarring te zorgen. Er is geen streven omdat er niemand is los van gewaarzijn. Alle gedachten en gevoelens lijken te ontstaan in het lichaam. We hoeven dus geen onderscheid te maken tussen een hogere en lagere zelf, want voor wie is dat onderscheid nodig?

Met dank aan Anātman